ХАЛЫҚАРАЛЫҚ ЖОБАЛАР АЯСЫНДАҒЫ ЕЛДЕР АРАСЫНДАҒЫ ЫНТЫМАҚТАСТЫҚ ПЕН ӨЗАРА ІС-ҚИМЫЛДЫҢ ӨЗЕКТІ МӘСЕЛЕЛЕРІ

Авторлар

  • Гаухар Даулетова Казахский университет международных отношений и мировых языков им.Абылай хана Автор
  • Кулипа Байсултанова Автор

DOI:

https://doi.org/10.71191/centerasia2024.v64.n2.015

Кілт сөздер:

халықаралық жоба, шарт, мемлекет, ынтымақтастық, ықпалдасу

Аңдатпа

Геосаяси жағдайдың күшеюі жағдайында халықаралық ынтымақтастық мәселелерін зерттеу ерекше маңызды болып отыр. Осы зерттеудің мақсаты негізгі кедергілерді анықтау және мұнай-газ саласындағы түрлі жобаларды іске асыру кезінде мемлекеттердің өзара іс-қимылының тиімді тетіктерін әзірлеу болып табылады. Әдістемелік негіз ретінде нормативтік-құқықтық актілерді талдауды, инвестицияларды статистикалық бағалауды және сараптамалық сұхбаттардың мазмұнды контент-талдауын біріктіретін конвергентті тәсіл қолданылды. Зерттеу нәтижесінде негізгі кедергілер анықталды: институционалдық реттеудің жетілмегендігі, ресурстарды бөлу кезінде ашықтықтың болмауы, сондай-ақ стратегиялық мақсаттар мен жобаларды практикалық іске асыру арасындағы алшақтық. Санкциялар мен логистикалық шектеулер тәуекелдерінің жобалардың мерзімі мен құнына әсеріне ерекше назар аударылады. Жүргізілген талдаудан кейін Орталықтандырылған үйлестіру органын құруды, келісу рәсімдерін цифрландыруды және жалпыға қолжетімді деректер негізінде мониторинг жүйесін енгізуді қамтитын көп деңгейлі өзара іс-қимыл моделі ұсынылды. Бұл ұсыныстардың тиімділігі өңірдегі екі ірі мұнай-газ жобасының мысалында көрсетілді: бірінші жоба іске асыру уақытының 15% - ға қысқарғанын, ал екіншісі-жоспарланған инвестицияларды сақтай отырып, қаржылық тәуекелдердің 12% - ға азайғанын көрсетті. Алынған мәліметтер мемлекеттік органдар мен халықаралық ұйымдар үшін үлкен белгісіздік жағдайында көпжақты жобаларды жақсарту стратегияларын жоспарлау кезінде пайдалы болуы мүмкін.

Әдебиеттер тізімі

1. Ломакин В. К. Мировая экономика: учебник для студентов вузов, обучающихся по экономическим специальностям и направлениям. 5-е изд., перераб. и доп. — М.: ЮНИТИ-ДАНА, 2019. — 687 с.

2. Ильенкова Н. Д. Производственный менеджмент. — М.: Банки и биржи, 2000. — 650 с.

3. «Сахалин-2» // Официальный сайт ПАО «Газпром». URL: https://www.gazprom.ru/projects/sakhalin2/ (дата обращения: 10.05.2022).

4. Месторождение Кашаган // KBV.KZ. URL: https://kbv.kz/project/ (дата обращения: 15.08.2022).

5. Шах-Дениз. // Официальный сайт BP. URL: https://www.bp.com/en_az/azerbaijan/home/who-we-are/operationsprojects/shahdeniz/shah-deniz-stage-2.html (дата обращения: 05.09.2023).

6. Тенгизшевройл // Официальный сайт. URL: https://www.tengizchevroil.com (дата обращения: 12.05.2023).

7. Северный поток–2 // Официальный сайт ПАО «Газпром». URL: https://www.gazprom.ru/projects/nord-stream2/ (дата обращения: 15.03.2023).

8. Конвенция Организации Объединённых Наций по морскому праву (UNCLOS) (заключена в г. Монтего-Бее 10.12.1982; с изм. от 23.07.1994) // КонсультантПлюс. URL: https://www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_121270/ (дата обращения: 21.08.2022).

9. Nord Stream pipeline leaks: What happened, what’s the impact? // Al Jazeera English, 2022. URL: https://www.aljazeera.com/news/2022/9/27/nord-stream-pipeline-leaks-what-happened-whats-the-impact (дата обращения: 27.09.2022).

10. Халевинская Е. Д. Мировая экономика и международные экономические отношения: учебник. 3-е изд., перераб. и доп. — М.: Магистр, НИЦ ИНФРА-М, 2018. — 390 с.

Жарияланды

2025-10-02

Журналдың саны

Бөлім

Мақалалар