ҚР ІШКІ КӨШІ-ҚОН ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
DOI:
https://doi.org/10.71191/centerasia2024.v64.n2.026Кілт сөздер:
Түйін сөздер: көші-қон, мақсатты топ, урбанизация, тартылыс күштер, бағыт, демографиялық өзгеріс, талдау.Аңдатпа
Ішкі көші-қон мәселесі Қазақстандағы аймақаралық теңсіздік, урбанизация және әлеуметтік-экономикалық даму мәселесін тереңірек түсінуге мүмкіндік береді. Халықтың ел ішінде қандай бағытта және не себепті қозғалып жатқанын және қай өңірлер тұрғындарды көбірек тартып жатқандығы жайында зерделеу-өзекті мәселе. Қазақстанда ішкі көші-қон негізінен ауылдық жерлерден қалаларға бағытталады: Алматы, Астана және Шымкент сияқты ірі мегаполистер тіпті тартылыс орталықтарына айналған. Зерттеу барысында халықтың көшуіне ықпал ететін негізгі факторлар ретінде экономикалық мүмкіндіктерге қол жеткізу, жоғары білім алу, өмір сапасын арттыру және балаларға жақсы болашақ қамтамасыз ету қажеттіліктері анықталды. Сонымен қатар, ішкі миграцияның аймақтық құрылымға әсері мен оның әлеуметтік салдары басты назарға алынды. Бұл қорытындылар мемлекеттік саясатты тиімді жоспарлау және өңірлік даму стратегияларын жетілдіру үшін маңызды екендігі белгілі.
Әдебиеттер тізімі
Асхат Г, Айтімбет Л, 2025. Migration trends of Kazakhstan.
БҰҰ Даму бағдарламасы, 2023. Дереккөз: https://www.undp.org/kazakhstan (қаралған уақыты: 20.10.25)
Голдин И, 2024. The shortest history of migration, University of Oxford.
Деловарова, 2011. Миграционные процессы в современных международных отношениях и проблемы региональной безопасности в ЦА, Алматы.
Жампеисов, Д, 2022. Халықтың көші-қоны тұрпаттамасының өзекті мәселелері, Астана.
Исаев К, 2015. Миграция как способ формирования меняющейся евразийской идентичности: социальное и правовое измерения, Астана.
Каримова З , 2025. 20 ғасыр басынан ортасына дейін Қытайдан Қазақстанға қоныстанған миграциялық қозғалыстар, Алматы.
Карачурина Л, Мкртчян Н, 2023. Дальность миграции населения с учётом демографических характеристик мигрантов, Россия.
Нурпеисов С, Седлов А 2025. Қазіргі әлемдегі көші-қон үрдістері: факторлар мен салдарды талдау, Алматы.
Садовская Е, 2023. 1970–2005 жж. Кезеңіндегі Қазақстандағы көші-қон процестері, Алматы.
https://eec.eaeunion.org/comission/department/migration/statistical_data.php (қаралған уақыты: 20.10.25)
https://stat.gov.kz (қаралған уақыты: 18.10.25)
https://stat.gov.kz/ru/industries/socialstatistics/demography/publications/158501/ (қаралған уақыты: 27.09.25)
https://taldau.stat.gov.kz/ru/NewIndex/GetIndex/703870?keyword= (қаралған уақыты: 20.10.25)
https://www.gov.kz/memleket/entities/mvdakmola/activities/14766?lan=ru&parentId=53 (қаралған уақыты: 18.10.25)
Жүктеулер
Жарияланды
Журналдың саны
Бөлім
Дәйексөзді қалай келтіруге болады
Open content is licensed under the CC-BY 